ANS bezocht: Openingsavond InScience

Redactie

Op woensdagavond vond de opening van de derde editie van het internationale wetenschapsfilmfestival InScience plaats in het LUX. De komende dagen zijn er tientallen wetenschapsflims en experimenten in en rondom de Mariënburg. ANS nestelde zich in de comfortabele pluche stoelen van het filmtheater en liet zich inspireren door een van Amerika's bekendste wetenschappers.

Tekst: Jean Querelle en Vincent Veerbeek
Foto's: Vincent Veerbeek

Film, feit en fictie
Een handjevol mensen zoekt een plekje in de flauw verlichte filmzaal van het LUX. De kou zorgt voor het nodige gesnuif en gesnotter, maar al gauw nadat Hoofd Programma Lisa ter Berg het woord neemt is het muisstil in de zaal. Ze heet het handjevol bezoekers welkom in het Engels en Nederlands, omdat er ook een aantal buitenlandse studenten aanwezig zijn. Het thema van InScience, No Facts No Future, wordt genoemd. In tijden van alternatieve feiten en nepnieuws is het volgens Ter Berg ontzettend belangrijk om te bedenken wat feiten zijn en hoe ze bijdragen aan onze wereld. Zonder feiten is er immers geen toekomst. Dan introduceert ze gastspreker Christoph Lüthy, hoogleraar en decaan van de faculteit der Filosofie, Theologie en Religiewetenschappen van de Radboud Universiteit, aan het publiek.

Lüthy'Vanavond ben ik hier vooral als wetenschapper aan het woord', begint Lüthy zijn redevoering. De filosoof wijdt uit over het onderwerp van de film Bill Nye: The Science Guy (2017), wetenschap in Amerika en de geschiedenis van wetenschap in het algemeen. 'Pas na de Wereldoorlogen kwam het idee op dat wetenschap, iets dat juist was bedoeld om de mensheid vooruit te helpen, ook een vernietigende kracht had', vertelt Lüthy. Dit is iets wat je volgens hem ook duidelijk terug ziet in de huidige Amerikaanse wetenschap. 'Er zijn twee zaken die je goed moet onthouden met betrekking tot de Verenigde Staten. Science is wat wij natuurwetenschappen noemen. Geesteswetenschappen noemen de Amerikanen Arts.' Ook stipt de hoogleraar nog even aan welke discussies er momenteel spelen aan de andere kant van de plas. 'Tot nu toe heeft geen enkele Amerikaanse president de evolutietheorie erkend, het wordt altijd ontkend of men praat erom heen.' Het publiek lacht wat ongemakkelijk nadat het met deze vreemde feiten wordt geconfrontreerd. Lüthy sluit af en de zaallampen doven. 

Bill Nye: The Science GuyInScience 2
De film geeft een interessant kijkje in het leven van Bill Nye, de man wiens legendarische verzameling strikjes een baan rondom de aarde zouden kunnen vormen, laat zien hoe hij zich van tv-persoonlijkheid ontpopt heeft tot voorvechter van de wetenschap. Hij kruist onder meer de degens met evolutie-ontkenners en klimaatsceptici in een poging Amerikaanse kinderen te beschermen van waanbeelden. Toch gaat de film niet alleen over zijn carrière als wetenschapper en zijn strijd voor goede wetenschap in de Verenigde Staten, ook Nyes persoonlijke leven komt aan bod om te laten zien wat hem drijft, compleet met korrelige vakantiefilmpjes van de familie Nye aan het strand. Hoewel zijn tegenstanders niet altijd even serieus worden weggezet, doet de documentaire op zijn minst een poging ook kanttekeningen te plaatsen bij Bill Nyes kruistocht. De film laat in elk geval goed zien wat het belang is van feiten en sluit daarmee naadloos aan bij het thema van InScience. Bill Nye uit in de documentaire meerdere malen zijn frustratie met de manier waarop kinderen verkeerde informatie krijgen en hoeveel schade dat aan zal richten voor toekomstige generaties. Hij zou het ongetwijfeld eens zijn met het credo dat er zonder feiten geen toekomst is.

Het InScience festival wordt tot en met zondag in Nijmegen gehouden. In het LUX worden tientallen films voor jong en oud getoond. Ook komen onder andere DJ en wetenschapper Max Cooper en René ten Bos, Denker des Vaderlands, lezingen geven over wetenschap. In de Mariënburgkapel kunnen bezoekers zelf aan de slag met experimentjes die worden georganiseerd door verschillende universiteiten.