ANSadvo 570x135

Kort maar krachtig

Literatuurtip oktober

Uit de allesomvattende brei van literaire werken een exemplaar kiezen voor in je boekenkast, is geen kattenpis. Daarom plaatsen ANS en het literair tijdschrift Op Ruwe Planken maandelijks aanraders voor leesvoer online. Deze maand schreef Wout Waanders de Literatuurtip. Hij heeft Nederlands gestudeerd en de masters Literair Bedrijf en Bedrijfscommunicatie gedaan. 

De eilanden - A. Alberts
Het debuut van de schrijver met de welluidende naam Albert Alberts. Een verhalenbundel. Opvallend is de afwezigheid van namen. De verhalen spelen zich af op eilanden, in bossen die niet specifieker worden aangeduid dan 'het noorderbos'. Daardoor krijgen de verhalen iets eigenaardigs, maar tegelijk ook iets gezelligs. Ga je met de herfstvakantie naar een waddeneiland? Neem dit boek mee.

Proefspel en andere verhalen - F.B. Hotz
Korte verhalen over arme jazzmuzikanten en veel koperwerk. En ja, weer een verhalenbundel. Verhalenbundels worden maar met mate uitgegeven, omdat ze moeilijk te promoten zijn. Immers: bij Pauw willen ze liever een auteur die maar één verhaal te vertellen heeft. Logisch. Maar daardoor worden deze bundels ten onrecte vergeten. Bovendien: voor iedereen die langzaam leest of die dikke boeken vervelend vindt is dit de ideale oplossing.

De Hoogmoedige Doden - Kenzaburo Oë 
Deze Japanse Nobelprijswinnaar schreef ook veel korte verhalen. Voor de Nederlandse markt zijn ze ooit in de jaren 70 in deze bundel samengebracht. Alle verhalen lopen heel erg uiteen, maar de stijl is dezelfde. Waar Hotz en Alberts aanhangers zijn van de kale en uitgekleedde vertelkunst, is Oë een stuk bloemrijker - de Japanse bergen met mistnevels drijven zo je neus in.

 

Op Ruwe Planken

Literatuurtip september

Uit de allesomvattende brei van literaire werken een exemplaar kiezen voor in je boekenkast, is geen kattenpis. Daarom plaatsen ANS en het literair tijdschrift Op Ruwe Planken  maandelijks aanraders voor leesvoer online. Hester van den Elzen opent het jaar. Ze is student Filosofie en redacteur bij Op Ruwe Planken.

Verzameld werk – Hans Faverey
Ik werd voor het eerst met Favereys poëzie geconfronteerd in het examenjaar van de middelbare school. Na meerdere boekverslagen te hebben geschreven over boeken die min of meer overeenkwamen, was deze poëzie een verrassing die me niet meer losliet. Faverey schrijft raadselachtige poëzie die naar dingen verwijst, maar tegelijkertijd ook niet. Beschreven voorwerpen zijn voor het einde van het gedicht weer uit datzelfde gedicht verdwenen. Een gedicht van hem is een taalspel dat over de taal zelf gaat.

Het werk van Faverey dwingt je anders te kijken naar de wereld – en naar de taal waarin we deze wereld vatten. Verwacht geen makkelijk leesvoer. Je moet zijn gedichten zeer aandachtig en langzaam lezen. Als je je echter eenmaal mee laat voeren in zijn poëzie, zal Faverey je niet snel meer loslaten.

De zonderlinge avonturen van het geniale bommenmeisje – Jonas Jonasson (2013)
Nombeko is een Zuid-Afrikaanse analfabete die geen analfabete is. Het boek De zonderlinge avonturen van het geniale bommenmeisje leidt de lezer in hoog tempo langs de absurde verwikkelingen van Nombeko, een dronken ingenieur, drie Chinese meisjes die ganzen uit de Han-dynastie maken, de Mossad, en Holger en Holger – een tweeling waarvan de helft niet bestaat. Dat dit alles gebeurt in een volkomen normale wereld, die de wereldgeschiedenis van de 20e eeuw volgt, maakt het verhaal nog scherper. Het boek is goed geschreven en zet je vooroordelen over wat normaal en niet compleet is op zijn kop.

“'Ben je niet boos op me vanwege die atoombom?' 'Ach,' zei Holger. 'Die dingen kunnen gebeuren.'”

De naam van de roos – Umberto Eco (1985)
De naam van de roos volgt het verhaal van William van Baskerville en Adson van Melk die proberen uit te zoeken wie de dader is van een reeks moorden in een abdij in het noorden van Italië. Een sleutelrol is hierbij weggelegd voor de tweede Poëtica, een al dan niet bestaand, maar in ieder geval niet overgeleverd werk van Aristoteles over de lach. Het boek beschrijft een strijd tussen het verkrijgen en verbergen van kennis. Het duurt even voordat je in het verhaal komt, maar vervolgens leest het boek als een ware detective: spannend en meeslepend. Zowel filosofisch als literair is het een erg interessant boek.

Drie totaal verschillende boeken, maar met één rode draad: hoe graag we het ook willen, de wereld is niet ordelijk en overzichtelijk. We zien dingen niet zoals ze zijn, en hoe meer we proberen om toch te beschrijven wat we zien, hoe meer de wereld ons ontglipt. Dan kunnen we er maar beter om lachen.

 

Op Ruwe Planken

Literatuurtip juni

Uit de allesomvangende brei van literaire werken een exemplaar kiezen voor in je boekenkast, is geen kattenpis. Daarom plaatsen ANS en het literair tijdschrift Op Ruwe Planken dit jaar maandelijks aanraders voor leesvoer online. Emma Kustermans (19), student Nederlands en redacteur van Op Ruwe Planken, schrijft de literatuurtip van deze maand.

Griet Op de Beeck - Kom hier dat ik u kus (2014) Dit is een boek bij uitstek om in verzonken te raken. Misschien komt het door de Vlaamse taal, misschien door de mooie wijsheden die in nog mooiere woorden zijn gegoten. Ik denk dat beide factoren hebben bijgedragen aan het ereplaatsje dat dit boek in mijn kast heeft gekregen. De roman is toegankelijk en op het eerste gezicht wat alledaags, maar juist die eenvoud overweldigt. Griet Op de Beeck geeft een eerlijke kijk in drie fases van Mona's leven. Scherp en schaamteloos passeren aangename dialogen, pijnlijke situaties en Mona's persoonlijke afwegingen. Kom hier dat ik u kus is een heel fijn verhaal waarvan sommige uitspraken naar mijn mening best op een tegeltje mogen.

Kader Abdolah - Spijkerschrift (2000) Spijkerschrift is een van de boeken die ik las voor de welbekende boekenlijst op de middelbare school. Nadat ik mezelf had geworsteld door soms vreselijk taaie, vervelende literatuur was deze titel een ware opluchting. Het leest als een sprookje, wat wellicht te verklaren is door het (voor mij) onbekende Perzië, dat in een groot deel van de roman als verhaallocatie fungeert. Terwijl Ismaiel de notities van zijn doofstomme vader probeert te ontcijferen, vertelt hij zijn eigen levensverhaal. Dit gaat over de relatie tussen vader en zoon, het willen of moeten bieden van ondersteuning, ingewikkelde verborgenheden en de soms keiharde werkelijkheid. Deze roman geeft een bijzondere ontmoeting van verschillende werelden weer en laat daarmee een onvergetelijke indruk achter.

J. Bernlef - Hersenschimmen (1984) Dit is typisch een boek dat niemand niet gelezen mag hebben. Naar mijn idee is het lezen van Hersenschimmen een win-winsituatie, omdat je een van de Nederlandse literatuurklassiekers te pakken hebt en je jezelf er een groot plezier mee doet. Over de inhoud zal ik niets onthullen, want voor het optimale effect moet dit verhaal eigenlijk gelezen worden zonder enige voorkennis of verwachting. Maar geloof me, het is de moeite waard: boeiend tot de laatste bladzijde, uniek in zijn soort en vooral uiterst ontroerend. Ook de tweede keer, ook de derde keer.

 

Op Ruwe Planken

Literatuurtip april

Uit de allesomvangende brei van literaire werken een exemplaar kiezen voor in je boekenkast, is geen kattenpis. Daarom plaatsen ANS en het literair tijdschrift Op Ruwe Planken dit jaar maandelijks aanraders voor leesvoer online. Aline Arts (20), student Algemene Cultuurwetenschappen en redacteur van Op Ruwe Planken, schrijft de literatuurtip van deze maand. Een schitterend gebrek (2003) – Arthur Japin Die leeslijst op de middelbare school was voor de gemiddelde scholier niet echt een pretje. Ook ik zag er niet echt naar uit om al die stoffige literatuur van schrijvers waar ik nog nooit van gehoord had – en anders nooit meer van wilde horen – in te moeten duiken. Gelukkig koos ik volkomen willekeurig dit boek voor mijn boekbespreking in de vijfde klas. Happy me. Een erg goed uitgewerkte roman met een vleugje historie, een snufje noodlottige liefde, af en toe wat filosofie en meer diepgang dan ik op het moment dat ik het las eigenlijk doorhad. Het boek doet je de fabels over Casanova van een andere kant leren kennen en ontdekken hoe het leven er onder de sluier van de oppervlakte uitziet.

Hart van inkt (2005) – Cornelia Funke Soms moet je ook een jeugdroman weten te waarderen. Dat doe ik voor de volle 200 procent, in dit geval. Dit boek opent de wereld van de boeken voor je. Letterlijk. In dit eerste deel van een trilogie maak je kennis met Meggie en haar vader Mo, een boekbinder. Door hardop voor te lezen kan hij mensen een boek in- en uitlezen, zoals is gebeurd met Meggies moeder: zij zit vast in het boek Hart van inkt. De zoektocht naar hun moeder en vrouw leidt Meggie en Mo naar verrassende, droomachtige oorden in alle drie de delen. Laat je gaan en verdwijn in dit boek, word deel van de verhaalwereld, houd van de personages en geloof heel even dat onze wereld niet de enige is. En ga daarna vrolijk verder met de even dikke vervolgen Web van inkt en Nacht van inkt. Tip: negeer de verfilming ten alle tijde. Of lees het boek niet.

De verwondering (1962) – Hugo Claus Claus moet je leren waarderen. Mijn versie van dit boek hangt na vijf intensieve collegeweken Tekstanalyse een beetje uit zijn voegen, de gedrukte letters zijn soms verfraaid - of verneukt - door pijlen, strepen en opmerkingen. Ik schrok ontzettend toen ik begon aan de eerste paar hoofdstukken: er is geen touw aan vast te knopen. Het verhaal gaat over de leraar De Rijckel, die in een psychiatrisch ziekenhuis zijn levensverhaal neerschrijft. Hierdoor krijgt het verhaal een onbetrouwbare verteller: er wordt een enorme rol bij de lezer neergelegd voor interpretatie, verwijzingen en begrip. Een uitdaging om te lezen, maar zeker de moeite waard.

 

Op Ruwe Planken

Literatuurtip maart

Uit de allesomvangende brei van literaire werken een exemplaar kiezen voor in je boekenkast, is geen kattenpis. Daarom plaatsen ANS en het literair tijdschrift Op Ruwe Planken dit jaar maandelijks aanraders voor leesvoer online. Jelko Arts (23), voormalig student Nederlands en redacteur van Op Ruwe Planken, schrijft de literatuurtip van deze maand.

Nooit meer slapen – W.F. Hermans (1966) Ik heb ooit gedroomd dat ik in een zwembad lag en dat ik ineens ontdekte dat iedere zestienjarige de roman Nooit meer slapen had gelezen. Een fantastische droom was dat. Ik las de roman zelf in de derde klas en heb daarna een week lang gedagdroomd over een vakantie naar Noorwegen en over kamperen op de toendra. Toen ik de roman in 2013 herlas, heb ik een week gefilosofeerd over de invloed van ouders op ambities en over de vraag of de pietluttige mens ooit iets zinvols kan doen.

Dit boek redt je leven - A.M. Homes (2006) Ik zou er voor tekenen hoor, een villa op een berg, hoog boven Los Angeles. De rijke Amerikaan Richard Novak heeft het, maar zit verstompt vanachter glas, metaal en beton naar de stad te kijken. Totdat er ineens rare dingen gebeuren: zijn huis verzakt en Richard krijgt extreme pijn. Heel vreemd allemaal, maar daardoor moet de eenzame en reddeloze hoofdpersoon uit Dit boek redt je leven ineens de echte wereld in. Daar raakt hij zowaar bevriend met andere vluchtige eenlingen. Dit klinkt heel zweverig allemaal, maar Homes heeft juist een aansprekende toproman geschreven. Dit boek redt je leven is boeiend, origineel en beschrijft op humoristische wijze de relaties die we met elkaar zoeken, nu familiebanden en gemeenschapszin langzaamaan verdwenen zijn.

Alles van Drs. P Geen favoriet gedicht, geen specifieke bundel: het hele oeuvre van woordtovenaar Drs. P is magnifiek en fantastisch. Soms kijk ik naar mijn boekenkast en dan ben ik dolgelukkig dat ik nog lang niet al zijn gedichten ken. Tips voor nu: Goed Nieuws, Dubbele Punt en Het land is moe met het fantastische refrein ‘Lalalala, lalala, etcetera’. Andere gedichten die je echt moet horen zijn: De Markt en O wat leuk. En trouwens ook Een fijne dag. Nou ja, je snapt me.

 

Op Ruwe Planken

Literatuurtip februari

Uit de allesomvangende brei van literaire werken een exemplaar kiezen voor in je boekenkast, is geen kattenpis. Daarom plaatsen ANS en het literair tijdschrift Op Ruwe Planken dit jaar maandelijks aanraders voor leesvoer online. Alan Moss (24), promovendus Nederlands en redacteur van Op Ruwe Planken, schrijft de literatuurtip voor februari.

J.D. Salinger - Nine Stories (1953) Salinger is natuurlijk vooral bekend om The Catcher in the Rye (1951), de roman over de rebelse tiener Holden Caulfield, die de wereld beschouwt in termen van oprecht en phony. Twee jaar later schreef Salinger Nine Stories, een verhalenbundel waarin hij een gedetailleerd, alledaags decor schetst met afwijkende en daarmee fascinerende hoofdpersonen. Zo gaat het in Teddy om een wonderkind met voorspellende gaven en in De Daumier-Smith's Blue Period om een jonge kunstenaar die een hechte vriendschap met Picasso veinst. Met name A Perfect Day for Bananafish is een aanrader.

David Mitchell - Cloud Atlas (2004) In David Mitchells Cloud Atlas gaat het om zes levens met zes verhaallijnen en zes schrijfstijlen die voorzichtig met elkaar verweven zijn. Zo lezen we een negentiende-eeuws reisverslag naar Nieuw-Zeeland; de brieven van een ambitieuze jonge musicus die werkt voor een cynische componist; een detective over een journaliste en een kerncentrale waar het niet helemaal pluis is; en een interview met een ontsnapte kloon in een dystopische toekomst. Ook de film (met Tom Hanks en Hugo Weaving) is de moeite waard.

Maartje Wortel e.a. - De Tien (2014) Uit de stal van het literaire tijdschrift Das Magazin verscheen vorig jaar de verhalenbundel De Tien, waarmee de redactie 'een definitieve selectie van de tien beste jonge Nederlandse en Vlaamse schrijvers van dit moment' presenteerde. Een mooie selectie met verhalen van onder andere Joost de Vries, Thomas Heerma van Voss, Philip Huff, Hanna Bervoets en Maartje Wortel. Ieder verhaal (over de re-enactment van veldslagen, liefde in een metalen camper op een weiland, een gehandicapte zoon) is daarnaast passend geïllustreerd.

 

Op Ruwe Planken

Literatuurtip januari

Uit de allesomvangende brei van literaire werken een exemplaar kiezen voor in je boekenkast, is geen kattenpis. Daarom plaatsen ANS en het literair tijdschrift Op Ruwe Planken dit jaar maandelijks aanraders voor leesvoer online. Linda van der Pol (22), student Nederlands en redacteur van Op Ruwe Planken, schrijft de literatuurtip van deze maand.

De schuiftrompet (1947) - C.C.S. Crone Vorig semester volgde ik een collegereeks over Crone (1914-1951), dus met deze tip bevind ik mij natuurlijk op glad ijs - want een cijfer voor mijn essay heb ik nog niet: als docent zou ik zeer achterdochtig worden van een student die míjn lievelingsauteur aanprijst. Maar goed, Crone is niet bekend meer en was dat in zijn tijd eigenlijk ook niet. Zonde, want elke zin die hij verzon is zwartgallig, puur cynisch en emotieloos. Verplichte kost voor iedere kunstenaar van nu: hedendaagse muziek, poëzie en proza zouden met een vleugje Crone erin zóveel beter zijn. Dag, zoetsappigheid en liefdesverdriet, dág, clicheetjes.

Skippy tussen de sterren (2011) - Paul Murray Ik kocht 'm omdat hij een mooie kaft heeft en lekker lijvig is (toegegeven, ik ben zo iemand met een op-kleur-gesorteerde-sierboekenkast) maar Skippy tussen de sterren is stiekem een briljante, Ierse, kostschoolroman. Natuurlijk komen er hordes te oude en te vrome priesters voorbij, die tegenover jongens staan die medicijnen verkopen als drugs en sletterige meisjes versieren. Hoofdpersoon Daniel 'Skippy' Juster gaat al in het eerste hoofdstuk dood aan een soort beroerte - in Ed's Doughnut House - waar in de rest van het boek door middel van flashbacks naartoe gewerkt wordt. Ieder lijntje klopt en elk personage wordt bijzonder goed uitgediept; Murray deed niet voor niets zeven jaar over het schrijven van het werk.

Post voor mevrouw Bromley (2011) - Stefan Brijs Oud en Nieuw vierde ik met Rummikub en bier in een trekkershut in West-Vlaanderen - een gewest dat honderd jaar na dato nog altijd grotendeels in het teken lijkt te staan van de 'Groote Oorlog'. Overdag ging de tocht langs musea, talloze militaire begraafplaatsen en Ieper: een platgebombardeerde stad die na de Eerste Wereldoorlog geheel in gotische stijl hersteld werd. Mee op reis was Post voor mevrouw Bromley, een roman van Vlaming Stefan Brijs over dezelfde oorlog en dezelfde streek. Met dit boek komt alles een stuk dichterbij dan met slechte B-films van B-regisseurs met A-acteurs - geen helden, maar gewone mannen spelen de hoofdrol. Je overgrootopa, zeg maar.

 

Op Ruwe Planken