ANS-Online

Pasta eten, trainen en om tien uur naar bed. Het leven van schaatsster Margot Boer draait volledig om haar sportcarrière. ‘Een wild uitgaansleven kan ik me niet veroorloven, maar ik weer waar ik het voor doe.’

Vier jaar geleden stond ze als toeschouwer langs de schaatsbaan bij de Olympische Winterspelen in Turijn. Deze winter bezoekt Margot Boer (24) de Spelen opnieuw, ditmaal in Vancouver om zelf een medaille in de wacht slepen. In Turijn maakte het toernooi niet veel indruk. ‘Het was sfeerloos, de hal was te groot en er was weinig publiek. Schaatsen leeft niet in Italië. De enige keer dat de sport de voorpagina van de krant haalde, was toen de Italiaan Enrico Fabris goud won. Meestal staat het op pagina 30, als er al aandacht aan wordt besteed. In Canada leven de Winterspelen meer, ik hoop dat het dit jaar spectaculairder zal zijn.’
Het Van der Valkhotel in het Friese dorpje Wolvega is voor Nederlandse schaatsers een tweede thuis, alle schaatsploegen slaan hier tijdens het seizoen hun kamp op. De ijsbaan Thialf, waar de sporters iedere dag trainen, bevindt zich vlakbij. Terwijl schaatsers in sportkleding af en aan lopen, zit Boer ontspannen aan een grote tafel in de chique lobby. De lange, slanke jonge vrouw met springerig kort haar ziet eruit als een student. Dat zij de regerend Nederlands kampioene sprint is, zou je op het eerste gezicht niet denken. Ook op wereldniveau behoort Margot Boer tot de top. Ze behaalde vorig seizoen op de WK Afstanden de bronzen medaille op de 1000 meter, haar favoriete afstand. Met haar tweede plaats in het eindklassement op de 500 meter van de Wereldbekerwedstrijden bewees zij dat ze ook op de kortste afstand iemand is om rekening mee te houden. Zelf is ze hier niet zo van onder de indruk: ‘Ik schaats gewoon hard’, luidt haar droge commentaar.

Een honderdste van een seconde
In de sprint zijn de verschillen tussen toptijden minimaal. Boer is net terug van de Wereldbekerwedstrijden in Berlijn, waar ze op een honderdste van een seconde het podium op de 1000 meter miste. Over het algemeen kan de sprintster een nederlaag goed relativeren. ‘Een slechte start kan het verschil maken. Wanneer ik verlies, moet ik gewoon zorgen dat ik de volgende keer wel win.’
Met de prestatie in Berlijn onderstreepte Boer haar kandidatuur voor een topklassering op de Olympische Spelen. Het uitzicht op deelname aan het belangrijkste schaatstoernooi lijkt haar niet zenuwachtig te maken. ‘Ik ga me gewoon zo goed mogelijk voorbereiden en zo hard rijden als ik kan. Meer kan ik niet doen.’ Nadenkend over een mogelijke nederlaag toont de schaatsster voor het eerst haar winnaarsmentaliteit. ‘Wanneer ik in Vancouver met een miniem verschil een medaille misloop, word ik wel chagrijnig. Het is toch een Olympische plak die net aan je neus voorbijgaat.’
Om eremetaal te bemachtigen stemt Boer haar hele leven af op het sprinten. Ze eet gezond, traint hard en rust veel. ‘Op trainingsdagen sta ik ‘s morgens op het ijs en schaats maximaal anderhalf uur. Dat lijkt kort, maar het is extreem intensief.’ Op dat moment betreedt een groepje schaatsers met fietsen aan de hand het hotel. Ze ogen uitgeput van een zware training. Boer vervolgt: ‘Wanneer ik bijvoorbeeld een 400 meter rijd, doe ik dat op maximale snelheid, net als tijdens een wedstrijd. In de middag doe ik aan krachttraining. Daarna ben ik helemaal op.’
Tussen de trainingen door ligt Boer op bed om uit te rusten. Ze moet twee keer per dag pasta eten om genoeg energie te krijgen en gaat elke avond om tien uur slapen, ‘behalve als er een leuke serie op tv is’. Enthousiast vertelt ze: ‘Ik ben verslaafd aan series als Gossip Girl.’ Een wild uitgaansleven zit er niet in. ‘Zeker tijdens het seizoen kun je het je niet veroorloven om uit je dak te gaan. Mijn vriend is geen sporter. Als hij uitgaat, vind ik het wel eens jammer dat ik thuis moet blijven. Ik weet echter waar ik het voor doe. Mijn schaatscarrière is belangrijker.’

De perfecte bocht
Concurrentes Annette Gerritsen en Marianne Timmer maken deel uit van dezelfde schaatsploeg. De dames strijden om dezelfde medailles, maar dit zorgt niet voor conflicten. De onderlinge competitie motiveert. ‘Ik wil niet voor een ander onderdoen, ook niet tijdens een training. Ik kan niet als eerste opgeven. Bovendien weet ik dat ik op wereldniveau goed zit, wanneer ik hen bij kan houden.’ De aanwezigheid van een ervaren ploeggenote als Marianne Timmer is ook om andere redenen nuttig. ‘Ze heeft heel veel meegemaakt. In haar loopbaan heeft ze een paar forse tegenslagen gekend, waarna ze zich weer terug wist te knokken naar de top. Ik leer veel van haar en neem haar tips ter harte. Een carrière zoals zij heeft, zou ik graag willen hebben.’
Valpartijen zijn niet ongewoon in de schaatssport. Eén misslag kan fatale gevolgen hebben voor het seizoen en voor een carrière. De ernstige blessure die Timmer nog geen week na dit interview bij een val opliep, bewijst dat. Hoewel sprinters een snelheid van ongeveer 50 kilometer per uur bereiken, is Boer zelfs in de scherpe bochten niet bang. Dit heeft ze te danken aan de shorttrackervaring die ze als klein meisje opdeed. Bij deze vorm van schaatsen is het belangrijk om goede bochten te kunnen rijden, omdat op een kleine baan en met hoge snelheid wordt gereden. ‘Ook bij langebaanwedstrijden moet je heel diep door je knieën buigen in de bocht. En niet gaan twijfelen. Dan ga je juist fouten maken en kun je heel hard onderuit gaan. Dat zijn geen leuke vallen.’

‘De ijsbaan was gezelliger’
Behalve shorttrack en langebaanschaatsen, tenniste Margot Boer ook op hoog niveau. ‘Soms moest ik op zondagochtend om zeven uur een wedstrijd schaatsen. Vervolgens begon om negen uur de tenniscompetitie. Twee uur later haastte ik me naar de shorttrackbaan, om mee te doen aan de regiocompetitie. Verschrikkelijk druk, maar ik had er enorm veel plezier in.’ Het tennissen vond ze leuk, maar de cultuur daaromheen trok haar niet. De ranglijsttoernooien en de competitieve ouders rond de tennisbaan maakten dat Boer zich niet op haar gemak voelde. ‘Op de ijsbaan was het een stuk gezelliger. Daar waren ook ouders aanwezig, maar die zaten gewoon koffie te drinken. “Oh, heb je al gereden?”, klonk er dan.’
Haar tenniscoach dwong haar te kiezen tussen schaatsen en tennis. De keuze was snel gemaakt. Gepassioneerd vertelt ze: ‘Het mooie van de schaatssport vind ik de snelheid. Ik wil zo hard mogelijk gaan en met volle vaart door de bochten rijden.’ Boer zal dan ook niet snel deelnemen aan een van de lange afstanden. ‘Ik vind het niet leuk om zoveel rondjes achter elkaar te rijden, op een snelheid die je in de training gemakkelijk haalt. Op de baan kan ik me niet zo lang concentreren.’

Getallen en wiskunde
Vanzelfsprekend hoopt Boer zo lang mogelijk op topniveau te blijven presteren, maar zekerheden zijn er in de sportwereld niet. ‘Elk jaar begin je in september enigszins vertwijfeld aan het seizoen, omdat je niet goed weet waar je staat. Het is dan ook een hele opluchting als je merkt dat je tot de top behoort’, vertelt ze met een serieus gezicht. Mocht er onverhoopt een einde komen aan haar professionele schaatscarrière, dan heeft Boer nog genoeg mogelijkheden. Drie jaar geleden heeft ze de studie Commerciële Sporteconomie afgerond aan de Johan Cruyff University, die opleidingen met een afgestemd programma aan topsporters aanbiedt. ‘De eerste twee jaar kon ik het schaatsen nog redelijk combineren met het volgen van lessen. De laatste jaren lukte dit niet meer en heb ik geen klasgenoot meer gezien.’ Boer sluit niet uit in de toekomst aan een volgende opleiding te beginnen. ‘Getallen en wiskunde vind ik heel interessant, dus ik had me georiënteerd op een studie Economie. Dat bleek niet mogelijk naast het schaatsen. Als ik klaar ben met mijn sportcarrière wil ik er misschien alsnog aan beginnen.’
Na haar sportloopbaan zal Boer hoe dan ook nog op het ijs te zien zijn. In de toekomst zal zij, net als alle andere schaatsliefhebbers, direct de ijzers onderbinden zodra de eerste sloten bevriezen. ‘Voor mij is het nu helaas niet mogelijk om op natuurijs te schaatsen’, vertelt ze. ‘Het zou een negatieve invloed op mijn techniek kunnen hebben.’ Vorig jaar heeft Boer daarom alleen met schoenen op natuurijs gestaan. ‘Mijn vriend ging iedere dag schaatsen en ik stond net als in Turijn langs de kant.’

Tekst: Marijn Koop en Mart Waterval
Foto’s Timo Pisart

Klik hier voor alle artikelen van de ANS Januari 2010.