ANS-Online

ANS-Online kijkt in het weekend over ’s lands grenzen en brengt je buitenlands studentennieuws. Deze week: een academische houding.

Grahame Lock, professor in de Filosofie aan onze universiteit, trachtte enkele maanden geleden in een interview met de Groene Amsterdammer de universitaire wereld wakker te schudden. Te vaak worden de academische gelederen geconfronteerd met harde economische en commerciële retoriek, aldus Lock. Hij pleitte voor universiteiten die zichzelf volledig reguleren en die vertegenwoordigers van de staat maar één keer per jaar zien: wanneer zij een zak met geld komen brengen.

Of hij nadien contact heeft gehad met Spaanse collega’s is ons onbekend, maar daar lijkt zijn schreeuw weerklank te vinden. In El País schreven 15 professoren afgelopen dinsdag een gelijkaardig pleidooi, daarin gesteund door 900 collega’s en andere academici. Ook aldaar is volgens de schrijvens een trend zichtbaar waarin er met een steeds groter wantrouwen naar universiteiten en hun medewerkers wordt gekeken. Ze hebben het gevoel dat het niet langer wordt geaccepteerd om kritisch te kijken naar het politieke, economische, institutionele of juridische model, maar dat zij worden gedwongen om binnen dat keurslijf te opereren en het nog slechts over details kunnen hebben.

Volgens de auteurs is het des te paradoxaler dat zij juist nu niet langer alles kunnen zeggen. ‘Nu blijkt dat het anti-democratische dictaat van de markt de oorzaak is van deze economische crisis, worden wij daaraan onderworpen.’ Dat is echter niet het enige argument dat de geleerden aandragen. Ook de aanhoudende bezuinigingen en de gevoeligheden rond de verwerking van het leed dat dictator Franco veroorzaakte dragen ertoe bij dat zij zich langzaamaan unheimisch zijn gaan voelen.

Ze zien nog maar één uitweg. ‘De tijd van stilzwijgen wordt beëindigd. Wij claimen het kritische denken en nemen verantwoordelijkheid voor alle uitlatingen die wij doen’, klinkt het in het epistel. ‘Het is onze taak om aanwezig te zijn in ieder publiek debat en om mensen kritisch bewustzijn bij te brengen. Het is niet alleen ons recht om mensen op de vervagende waarden te wijzen, maar ook onze verantwoordelijkheid. Voor het behoud van een rechtvaardige samenleving en voor de toekomst van ons land.’