Heumensoord in beeld

Tijs Sikma

Vlak voordat de vluchtelingen vrijdagmiddag in kamp Heumensoord zouden arriveren, kreeg ANS er met andere journalisten een korte rondleiding. Slechts enkele kilometers van het universiteitsterrein is in een paar weken tijd het kamp gereedgemaakt om drieduizend vluchtelingen voor ongeveer 12 weken te herbergen. Hoe ziet de grootste opvanglocatie in Nederland voor vluchtelingen er van binnen uit?  

                                                                                       Foto's: Bas van Woerkum
                                                                                                Tekst: Tijs Sikma

 Voor het kampWelcomeBij de ingang van het kamp hebben zich allerlei mensen verzameld die de vluchtelingen welkom willen heten die in de middag zullen arriveren.

De persrondleiding is niet voor niets vlak voor de aankomst gepland. 'Bij journalistenaankomst van de vluchtelingen willen de media zoveel mogelijk op
woordvoerderCAOafstand houden, vandaar deze persrondleiding.' legt Pascal Meertens, unit manager van het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA), uit. De opmerking van een journalist dat deze historische gebeurtenis toch vastgelegd zou moeten worden, weet hem hier niet van te overtuigen. Enigszins gespannen leidt hij het kluitje journalisten rond over het terrein. Een medewerker van COA vertelt dat al meerdere keren journalisten stiekem het terrein waren opgekomen om dan heel kort wat te filmen. 'Als ze gewoon van tevoren hadden gevraagd of ze langs konden komen, hadden we ze gewoon toegelaten.' 

Work in progress
Hoewel de eerste vluchtelingen in de middag al zullen arriveren, zijn de bouwwerkzaamheden nog volop bezig. Het bouwpersoneel is druk in de weer en als je niet uitkijkt, walsen de graafmachines over je heen. 'Niet schrikken, ik ga nu de motor starten.' grapt een van de bouwvakkers.

graafmachinegraafmachines

 

 

 

 

 

Voorzieningen 
'We verwachten dat binnen een week of twee, drieduizend vluchtelingen hier zullen wonen,' vertelt Meertens. Aan de capaciteiten van het COA op deze grootscheepse operatie, dit is de grootste opvanglocatie in heel Nederland, uit te voeren, hoeven we volgens hem niet te twijfelen. Zelf werkt hij al achttien jaar voor het COA. Of dit de grootste operatie van COA ooit is, durft Meertens niet met zekerheid te zeggen. 

sanitairdoucheVierentwintig toiletten per 96 personen, lijkt misschien wat weinig, maar volgens Meertens voldoet dit aan de eisen van het COA. De douches en toiletten zien er misschien wat sober uit, Meertens benadrukt dat het om tijdelijke opvang gaat.  

Vrijdagmiddag vertrokken echter tientallen vluchtelingen omdat zij niet tevreden waren over de voorzieningen. In de locatie zou een gebrek aan privacy zijn.  

Zorg
Het COA probeert de vluchtelingen zoveel mogelijk in het kampement zelf te houden, zodat omwonenden geen last zullen hebben van verdwaalde vluchtelingen. Om deze reden zijn er verschillende voorzieningen in het kampement geplaatst. De apotheek heeft bijvoorbeeld een uitgiftepost, zodat ze niet voor medicijnen naar Nijmegen hoeven te gaan. Daarnaast is er een huisartsenpost aanwezig met een dagelijks spreekuur en een 24-uurs telefoonlijn. Ook voor psychologische zorg zal personeel aanwezig zijn. Met een verzekeraar is een speciaal zorgcontract afgesloten; alle vluchtelingen zijn dus verzekerd.

Wennen aan de Nederlandse cultuur 
De vluchtelingen zijn niet gewend aan de Nederlandse cultuur. Volgens Meertens is een van de uitdagingen van het COA dan ook om zo snel mogelijk enkele nederlandse gewoonten uit te leggen. 'We zullen bijvoorbeeld duidelijk moeten maken dat je hier niet binnen mag roken  en hoe de verkeersregels in Nederland werken.' De cateraar zal ook rekening houden met de wensen van de vluchtelingen, bijvoorbeeld wat betreft alcohol en varkensvlees. Het eten wordt onder ander door de Radboud Universiteit verzorgd. De universiteit bouwde op het terrein een keuken van 75 vierkante meter, waar dagelijk duizend warme maaltijden per dag bereid kunnen worden. 

wasmachines

Dagbesteding
Drieduizend vaak getraumatiseerde vaak jonge mensen dicht op elkaar, kan zorgen voor conflicten. Meertens maakt duidelijk dat de medewerkers van het COA getraind zijn om bij geweld in te grijpen. Daarnaast is er bedrijfshulpverlening aanwezig en bij escalatie kan altijd de politie ingeroepen worden. 'In dat opzicht is het hier niet heel anders dan andere plekken in Nederland.' Om conflicten te voorkomen, is het belangrijk dat de vluchtelingen iets te doen hebben om hun gedachten ergens op te kunnen zetten. Het COA regelt daarom in samenwerking met allerlei vrijwilligers dagbesteding voor hen. Alle inwoners van het kamp zullen een polsbandje krijgen, waarmee ze in en uit het kamp kunnen. Andere mensen zijn niet toegestaan op het kamp. 

overzichtkampement