ANS-Online

Tijdens de introductietijd voelde ik mij bijzonder bevoorrecht. Ik kon eindelijk de tijd nemen om eens lummelend op mijn beurt te wachten en gewoon de tijd voor dingen te nemen. De bibliotheken zaten vol, bij de dictatencentrale moest ik lang wachten en mijn kaartje bij de centrale studentenbalie bezorgde mij een plekje in een wachtrij van tien man. Geen probleem want tijd voor het ene is tijd voor het andere.

Tijdens het wachten ving ik een gesprek op over studieconvenanten die hogeschool InHolland met zijn eerstejaars studenten afsluit. In ruil voor inzet en aanwezigheid krijgt de student bepaalde toezeggingen, zoals minimaal 20 contacturen per week en een opleiding die functioneert. Het werd een hype! Op Radio 1 waren lyrische geluiden vanuit studenten en de LSVb te horen. Maar ja. het is alleen een doorzichtige marketingstunt van een hypocriete onderwijsfabriek met haperende productielijnen.

InHolland is namelijk de laatste partij die ongedwongen afspraakjes met studenten moet maken. Die ballentent heeft, net zoals alle hbo’s, een dikbetaalde toplaag die bezig is met het schrobben van het dek terwijl het schip bijna zinkt. InHolland is namelijk een fusiemoloch met een fikse structurele groei van het aantal studenten. Daar hebben de meeste hogescholen last van. Enkele uitzonderingen daargelaten is het hbo een onderwijsfabriek geworden, zonder menselijke schaal en met een complexe organisatie. Schaalvergroting kan op zichzelf geen kwaad. Er zijn immers voordelen op facilitair en inkoopniveau te bereiken wanneer enkele organisaties samenwerken. In dit geval, en Inholland staat daar helaas niet alleen in, leidt zo’n structuur tot verweesd onderwijs. Dat contract lost geen enkel probleem op. Het is niet afdwingbaar en maakt de ondertekenaars ervan juist kwetsbaarder voor afwimpelgedrag en druk vanuit de hogeschool. Laat ze liever zorgen voor geïnspireerde en gekwalificeerde docenten. Zorg gewoon voor die twintig contacturen met inhoud. Niks geen geouwehoer met contracten maar gewoon de beloftes uit zo’n glossy reclamefolder nakomen.

Dat moet de RU trouwens ook doen. Ik mag hopen dat onze RK-elite niet besluit om ook prestatiecontracten in te voeren want dan ben ik weg. Veel studenten willen ook gewoon kwaliteit op academisch niveau. Toch slaat de verkleutering ook bij ons toe. Neem bijvoorbeeld de blunders die faculteit Rechtsgeleerdheid maakt met de invoering van verplicht werkgroeponderwijs in het eerste en tweede jaar. Hoe bestaat het dat een faculteit “om de kwaliteit en inzet te verhogen” zo’n maatregel uit het stenen tijdperk weer invoert? Het is flauwekul om verplichte onderwijsdeelname als de oplossing voor alle vermeende problemen te zien. Sterker nog: wangedrag wordt gewoon aangemoedigd. Studenten zijn aanwezig omdat het moet. Vervolgens wordt er naar “voldoende participatie en inzet” gekeken. Wat dat inhoudt en hoe je voldoende participeert is nog onbekend. Ik vermoed dat je twee keer op een werkgroepdocent moet afstappen om dit vinkje voor je naam te krijgen.

Al met al is dit een voorbeeld van een maatregel die uiteindelijk volkomen contraproductief uitpakt. Niemand wordt er gelukkiger van. De docent krijgt een lokaal vol klapvee, de student kan geen keuzes in tijd en prioriteiten meer maken en wordt gedegradeerd tot een wandelende trechter. Prop de informatie erin en haal de informatie er bij het tentamen maar weer uit. Dergelijke maatregelen worden ingevoerd om “de betrokkenheid en inzet van studenten te vergroten”. Die krijg je ook als een groot deel uiteindelijk zelf de biezen pakt vanwege onvoldoende inzet, geringe interesse, een verkeerde keuze of een dode kat thuis. Verplicht onderwijs en andere pressiemiddelen doen daar niets tegen. De werkelijk geïnteresseerde student zet zich voldoende in en is betrokken bij de studieloopbaan en de kwaliteit van het onderwijs. Goede docenten willen overigens ook weleens helpen om de werkelijk geïnteresseerden te prikkelen. Het komt dus van twee kanten.

 Dat is niet erg want ieder mens maakt weleens foute keuzes. Maar de RU faciliteert dit gedrag, sleept bijna iedere student door de studie heen en zorgt voor een grijze middelmatige massa terwijl de zogenaamde excellentieprogramma’s welig tieren. Begin aan de poort, in je eigen organisatie. Geen verplicht werkgroeponderwijs, geen contracten maar onderwijs met hart voor de zaak en mensen. Het hoger onderwijs is te mooi om over te laten aan methoden die eerder thuishoren op de kleuterschool.