België zoekt student
Verrassend verschillend of opvallend overeenkomstig? Het studentenleven bij de zuiderburen in vogelvlucht.
Tekst: Erik Denessen
Foto’s: Iris Ruijs
Belezen
Studeren gebeurt aan de unief. De Vlaamse studielast is relatief zwaar: voor een vak van slechts drie ECTS is het niet ongebruikelijk een tentamen, een werkstuk en een excursie met bijbehorend essay succesvol te moeten afsluiten. Helaas vinden studenten hun informatie niet via moderne systemen als Picarta, maar staan nog ouderwetse kaartenbakken ter beschikking. De Vlaamse student is desondanks goed op de hoogte van wat speelt in hun taalverwante buurland. Is in de Nijmeegse universiteitsbieb geen Belgische krant te vinden, een gemiddelde studerende Vlaming kan je best uitleggen hoe Rita Verdonk aan haar bijnamen komt.
Belegen
Docenten hebben een assistent, aan wie het gekeutel met kopietjes, handouts en zaken als tentameninschrijvingen wordt overgelaten. Minder gecharmeerd zullen Nijmeegse studenten zijn van het nogal hiërarchisch ogend decorum tussen tussen docent en student: een prof tutoyeren is bijvoorbeeld uit den boze. Wie tijdens een hoorcollege een vraag wil stellen geeft anoniem een briefje door naar voren. Beleefd, maar erg onhandig. Vooral wanneer het verzoek ‘of de microfoon harder kan’ een kwartier nodig heeft om een onverstaanbaar mompelende docent te bereiken.
Hokken
Bij het woord kot denkt een Nederlander aan een ranzige houten schuur langs de snelweg. Belgen niet, die wonen er in. Op kot gaan, inwonen bij een kotmadam, zeuren over kotbazen; het is de Vlaamse student niet vreemd. Over kotten wordt daar overigens nauwelijks gezeurd: de huurprijzen zijn lager dan in Nederland en er is minder kamernood.
De weekenden worden en masse bij papa en mama doorgebracht – om de was te doen. In gezelschap van magnetronmaaltijden en schoonmaakmiddeltjes om het kot nog even te kuisen keert de Belgische student terug. Voor een stad als Leuven heeft die vlucht naar huis grote gevolgen: uitgestorven straten, gesloten winkels en cafés.
Cultuurhappen
Voorafgaand aan tentamenperiodes heerst in de meeste residenties – vergelijkbaar met SSHN-huisvesting – een formele gedragscode, vastgelegd in een filosofische benadering van de meerwaarde van het samenwonen. In de praktijk komt dat neer op niet praten tijdens de afwas, kamerdeuren dicht en geen muziek. Dat de meeste Vlamingen zich hieraan conformeren is geen teken van braafheid, maar bittere noodzaak: als enkele vakken niet worden gehaald, wordt bij veel studies geen toegang tot het volgende jaar verleend.
Ondanks zijn hoogstaande academische studiehouding geniet de Vlaming ’s middags bij de warme maaltijd steevast een wijntje. Over Belgisch bier hoeft niet te worden uitgeweid. De vermelding dat verenigingslieden hun pintjes – gekoeld in de frigo – niet in sociëteiten maar in fakbars achterover slaan is wel het vermelden waard. Bovendien kennen in Brabant-zuid de meeste steden vrije sluitingstijden voor hun kroegen. In plaats van kebab worden er graag pita’s en broodjes warme been-hesp genuttigd na het stappen, en zijn op zondag veel bakkers open voor een warm broodje.
Regelzucht
Het collegegeld in België is gemiddeld genomen lager dan het Nederlandse. Voor Belgische studenten is het ontduiken van de bureaucratische wirwar omtrent de studiefinanciën een volkssport geworden. Er is bijvoorbeeld geen simpele tussen keuze thuis- of uitwonende beurs, maar er zijn vier varianten van studiefinanciering. De Vlaming die het bijbehorende jokerkrediet en het meeneembaarheidsreglement kan uitleggen heeft in Nederland geen kind aan het aanvragen van stufi. Daarnaast zijn verplichtingen als gekleurde huurcontracten – wit voor de huurder, blauw voor de verhuurder, rood voor de huisvestingsdienst en een gele voor de registratiedienst – natuurlijk mislukte pogingen het ‘niet leuker, wel makkelijker’ te maken.
