ANS-Online

Als hoofdredacteur van universiteitsblad Vox stond Patricia Veldhuis vijf jaar lang tussen twee vuren. Hoe kan journalistieke onafhankelijkheid worden gecombineerd met een goed imago van de universiteit? ‘Ook slecht nieuws moet naar buiten worden gebracht.’

Tekst: Janneke Wijkmans en Joep Willemsen
Foto’s: Thijs Hupkens

In een kleine ontvangstruimte met koffie uit plastic bekertjes is het wachten op Patricia Veldhuis (38). Aan de andere kant van de muur wordt druk gediscussieerd; de sollicitatieprocedure voor haar opvolger is in volle gang. Na vijf jaar hoofdredacteurschap bij Vox zet ze een punt achter haar carrière aan de universiteit. Een half decennium aan het roer van Vox werd gekenmerkt door vernieuwingen, ruzie met het College van Bestuur (CvB) en politieke spelletjes. Na deze roerige periode in het dorp dat de campus heet, vindt Veldhuis het tijd voor een nieuwe uitdaging: NRC.next. ‘Het is tijd om terug te keren naar de echte wereld.’

Wat waren de mooiste momenten uit je loopbaan bij Vox?
‘Ik ben het meest trots op het kerstnummer van Vox met het thema ‘familie’. In dat nummer staat een aantal mooie verhalen en gedegen onderzoeken naar hoogleraren. Meestal heb je bij elk nummer wel iets dat kut is, maar bij dit nummer was alles in balans. Verder ben ik trots op de ontwikkeling van Voxlog en dat we ons daarmee op de studentenkaart hebben gezet. Die site hebben we er gewoon doorheen gedrukt. Als je hier op de universiteit iets via de officiële wegen wilt bereiken, kun je lang wachten. Ik vraag me af of we dan überhaupt een weblog hadden gehad.’

Je begon je journalistieke carrière ook op deze universiteit, bij ANS. In het academisch jaar 1992/1993 was je er hoofdredacteur. Wat zijn de grootste verschillen tussen de twee bladen?
‘De verschillen tussen ANS en Vox zijn niet zo groot als iedereen altijd roept. Toen ik bij ANS zat, dacht ik dat het officiële blaadje, toen nog KUnieuws, als een marionetje aan de touwtjes van het CvB hing. Dat is niet geval. Ik denk dat ANS wat studentikozer kan zijn, omdat het zich alleen op studenten richt. De sfeer is wel een wereld van verschil. In mijn ANS-tijd was ik nog student, we zaten vaak tot vier uur ‘s nachts blowend op kantoor artikelen na te kijken. Het kantoor was een grote bende. Het was een andere tijd, ik leidde een heel ander bestaan. Mijn leven is nu beduidend leuker, maar ook veel hectischer. Tot diep in de nacht op kantoor hangen is er niet meer bij, ik ga elke dag gewoon om zes uur naar huis. Wij waren overigens wel een stuk relleriger dan ANS nu. Ik vind ANS nu veel te braaf. Als onafhankelijk studentenblad heb je de mogelijkheid om alles te schrijven wat je maar wil, doe dat dan ook!’

Vox heeft die mogelijkheden blijkbaar niet?
In principe wel. Samen met de redactie bepaal ik in alle autonomie wat er in Vox komt, daar heeft niemand iets over te zeggen. Wel is het af en toe ook nodig om mensen te vriend te houden op de campus. Als universiteitsblad zul je toch met hen verder moeten, dat is onderdeel van het politieke spel.

Botst dat niet met het bedrijven van onafhankelijke journalistiek?
‘Door concurrentie en geldverdeling wordt imago steeds belangrijker voor universiteiten. Vox wil juiste en volledige journalistiek bedrijven, terwijl de universiteit vooral baat heeft bij positieve aandacht. Je bijt de hand die je voedt, dat is natuurlijk een rare spagaat. Vorig jaar kwamen we er achter dat de universiteit de grootste pornoboer van Nederland huisvestte in het Mercator bedrijfsgebouw. Het CvB vroeg ons twee dagen de tijd om voor de publicatie zelf de zaak te kunnen uitzoeken. Dat kun je zien als vriendjespolitiek, maar ik denk dat we ons kritisch genoeg hebben gedragen door het artikel Porno op de campus uiteindelijk toch te plaatsen.
‘De journalistieke onafhankelijkheid bij Vox is niet in het geding, maar moet wel voortdurend worden bewaakt. Het CvB heeft niets te zeggen over de inhoud van de Vox, dat heeft de redactie. De enige instantie waaraan wij verantwoording moeten afleggen is de redactieraad, die bemiddelt in deze spagaat. Het is echter een illusie om te denken dat alles zonder strubbelingen verliep.’

Waarover gingen die strubbelingen met het CvB?
‘In het begin heb ik de nodige paaltjes moeten slaan. Er heeft een aantal grote clashes plaatsgevonden. De eerste keer dat ik echt heibel had met het College was in mijn eerste jaar als hoofdredacteur. Dat ging over een onderzoek dat wij hadden uitgevoerd naar verschoolsing onder Nijmeegse studenten. Volgens onze bevindingen hadden studenten het over school in plaats van universiteit, maakten ze “huiswerk” en gingen ze op donderdag zo snel mogelijk weer naar Limburg. We hadden docenten gevraagd of zij dit herkenden. De discussie die op de universiteit begon, werd landelijk en het NRC Handelsblad kopte: “Nijmeegse studenten schools.” Het volledige College kwam toen naar een vergadering van de redactieraad, omdat het artikel slechte publiciteit voor de universiteit zou zijn. Andere onenigheid had te maken met het Radboudziekenhuis. We mogen wel over onderzoek, maar niet over hun patiëntenbeleid schrijven. De laatste tijd is het stabiel, we hebben onze codes gevonden.’

Is Vox in al die jaren echt jóuw blad geworden?
‘Ik denk zeker dat ik veel voor het blad heb kunnen betekenen. Bij mijn aanstelling wist ik meteen dat het allemaal anders kon en moest. Vox werd ontzettend slecht gelezen, met name doordat het blad voor studenten helemaal niet aantrekkelijk was. Ik heb een bezem door de redactie gehaald en veel nieuwe, jonge mensen aangetrokken, sommigen zelfs bij ANS weggeplukt. Zonder mezelf op de borst te kloppen, denk ik dat we nu een leuker team hebben dan vijf jaar geleden.
‘Daarnaast is onder mijn leiding onze huidige website ontwikkeld. Dit ging niet zonder strubbelingen met het CvB. Het weblog mocht in eerste instantie niet openbaar zijn; we mochten de vuile was van de universiteit niet buiten hangen. Daar heb ik toen flinke ruzie over gehad, ik vond het complete onzin. Als je goede journalistiek wilt bedrijven, moet je ook slecht nieuws rapporteren. Gelukkig werden mijn bezwaren serieus genomen en kregen we uiteindelijk groen licht voor een openbare site. Ik ben erg trots op de website. Voxlog brengt elke dag nieuws en wordt goed bezocht. Ik kan niet over mijn graf regeren, maar zelf zou ik de website verder uitbouwen. Internet heeft veel meer toekomst dan papier.’

Heb je het na vijf jaar wel gezien op de universiteit?
‘De universiteit kun je zien als een dorp, waarin iedereen wel een verhaal heeft te vertellen. Deze omgeving vind ik inspirerend, er zitten zoveel mooie verhalen in. Toch vind ik het na vijf jaar tijd voor iets anders. Ik wil weer de echte wereld in, weg uit dat dorpse.
‘Bij NRC.next ga ik helpen met het opzetten van een aantal nieuwe projecten, waarover ik nog niets kan zeggen. De nadruk zal in ieder geval liggen op de nieuwe media. Ik vind het geweldig om dingen vanaf het begin op te zetten. Net als bij Vox zal ik proberen er mijn project van te maken. Ik wil niet ergens halverwege binnenvallen, ik wil dingen vanaf de start meemaken. Ik hou van pionieren.’