Filmrecensie: Encounters at the End of the World
Wanneer tijdens de sneakpreview het publiek er na enkele minuten achterkomt dat de film een documentaire over Antarctica is, verlaten enkele bioscoopbezoekers de zaal. Hiermee doen ze het genre in het algemeen en deze film in het bijzonder gruwelijk te kort. Deze oogverblindende documentaire werd in 2009 – terecht – genomineerd voor een Oscar.
Werner Herzog – onder andere bekend van Grizzly Man – schetst in zijn nieuwste documentaire een beeld zien van het fascinerende continent Antarctica. De film zoomt onder andere in op opmerkelijke, oogstrelende en bizarre natuurverschijnselen. Tijdens een bezoek aan een team van wetenschappers, dat onderzoek doet naar de zeehonden die er leven, leert de kijker meer over het geluid dat de zeehonden maken wanneer ze onder het ijs door zwemmen. De klanken worden omschreven als onorganisch, bizar en prachtig en ze stippen de bovenaardse sfeer van het continent aan die Herzog aan de kijker probeert over te brengen. De mooie beelden en de daarbij vaak perfect gekozen mystieke muziek, zoals tijdens een duik onder schitterende ijspartijen, doen Antarctica eer aan.
In de documentaire is naast aandacht voor de natuur ook aandacht voor de bewoners van het continent. In McMurdo, de grootste nederzetting van Antarctica, wordt ingezoomd op enkele bijzondere bewoners van het continent. Herzog vertelt in zijn voice-over – zijn wat krakerige stem met typisch accent begeleidt de documentaire – dat hij vooral veel zielsverwanten en eensgezinden treft. Zoals een taalkundige die nu in een klein schuurtje onder andere tomaten kweekt, een bankier die hier in een bus rondrijdt en een filosoof die dagen op een heftruck zit. Dit alles in de ijzige kou. Ze glunderen stuk voor stuk wanneer ze over hun geliefde Antarctica vertellen. Een van de bewoners legt uit dat de plek een bepaald type mensen aantrekt. ‘Mensen die ik hier ontmoet hebben de intentie om van de marges van de landkaart af te springen. Ze ontmoeten elkaar in Antarctica, het einde van de wereld, waar alle lijnen van de landkaart samenkomen.’
Gezegd moet worden dat de keuze om de bijzondere natuur te belichten én de persoonlijke verhalen van mensen te vertellen én het vaak aparte dagelijkse leven van de bewoners te laten zien, erg overweldigend is. Wellicht dat het de documentaire goed had gedaan als deze zich enkel op één of twee van deze elementen had gericht. Desalniettemin is Encounters at the End of the World met haar meeslepende muziek, schitterende beelden en bijzondere mensen het bezoeken meer dan waard.
Deze film is te zien in LUX
